1848 Yılı Alaplı Nüfusu ve Özellikleri

 

1848 Yılı Alaplı Nüfusu ve Özellikleri

Burhan AKBAŞ

Alaplı ve Ereğli nüfus verileri ile ilgili olarak en eski ve en sağlıklı nüfus verilerini 1870 (Hicri 1287) Kastamonu Vilayet Salnamesi verilerine göre değerlendirmekteydik. Ve bu salnamede Alaplı’nın spesifik nüfus özelliklerine de ulaşamamaktaydık.

Ancak Başbakanlı Osmanlı Arşivleri’nde yapmış olduğum çalışmalarda 26 Kasım 1848 tarihli nüfus defterinde Samakov Alaplı ve karyelerinin hane ve nüfus verilerine ulaştım. Buna göre 1848 Samakov Alaplı’da 26 adet divan(köy altı yerleşim birimi) bulunmaktadır. Bu 26 yerleşim alanında Müslümanlar 1462 haneye sahipken gayrimüslimlerin 10 hanesi vardır. Toplamda 1.472 hanenin bulunduğu Samakov Alaplı’da 4491’i Müslüman 30’u da gayrimüslim olmak üzere toplamda 4.521 kişi yaşamıştır.[1]

1848 yılında Alaplı’da Gayrimüslim/Müslüman hane oranı 0,006 yani binde altıdır.Gayrimüslim/Müslüman nüfus oranı da hane sayısı ile aynı oranda yani 0,006’dır. Müslüman nüfus hane başına 3,07 kişi düşmekte iken gayrimüslim nüfus hane başına 3 kişiden oluşmaktadır. 1848 yılında Alaplı’da hem Müslim hem de gayrimüslim nüfusun çekirdek aile olarak tanımlayabileceğimiz küçük ailelerden oluştuğu görülmektedir. Gayrimüslim nüfusun Müslüman nüfus arasında bindealtı gibi çok küçük bir azınlığa tekabül etmiştir.  

Nüfusun dağılımı etnik olarak değil dinsel olarak sınıflandırılmıştır. Bu nedenle hem Müslüman hem de gayrimüslim nüfusun etnik dağılımı konusu belirsizdir.

 

 


[1]Başkanlık Osmanlı Arşivi, N.F.D.d 724/ 29 Zilhicce 1264

Yorumlar

Yorum Gönder

Bu blogdaki popüler yayınlar

OSMANLI ALAPLISINDA BİR AFET VE BİR KAHRAMAN: YAZICIZADE ŞÜKRÜ BEY

  OSMANLI ALAPLISINDA BİR AFET VE BİR KAHRAMAN: ŞÜKRÜ BEY   Burhan AKBAŞ * Kıymetli okurlarım bu yazımda sizleri Cumhurbaşkanlığı Osmanlı Arşivi belgeleri arasında bulduğum 28 Eylül 1893 [1] tarihinde aniden başlayan şiddetli yağmur ve dolu yağışı ve bunun Alaplı’da yarattığı etkilerden bahsetmek istiyorum. Adı geçen belge bizlere 28 Eylül 1893 tarihinde Perşembe günü aniden başlayan yağmur ve dolu yağışının yarattığı etkileri, ortaya çıkardığı felaketi, mağdurları ve böylesi felaket anlarında ortaya çıkan bir kahramanı bizlere tanıtmaktadır. Belge doğal afeti ve etkilerini ortaya koyarken 19. Yüzyılın hemen ilk çeyreğinde Alaplı’daki sosyoekonomik yaşam hakkında da birinci elden bizlere bilgiler sunmaktadır. Belgeye göre 28 Eylül 1893 tarihinde ve perşembe günü aniden başlayan şiddetli yağmur ve devamında gelen dolu yağışı Alaplı Çayı’nın taşmasını ve çevre köylerde de bir dizi can, mal ve hayvan kaybına yol açmış ve söz konusu afet ve etkileri Ereğli Kaymakamlığ...
Devamı

ALAPLI İSMİNİN MENŞEİ

  ALAPLI İSMİNİN MENŞEİ   Burhan AKBAŞ * Sevgili gençler, yerel tarih araştırmaları son yıllarda önem kazanan bir alan olmuştur. Tarihin sadece yönetenlerin ya da egemenlerin yaptıklarının bir araştırma alanından çıkıp halka ve onun yaşantısına inme gayretinin bir sonucudur. Yerel tarih araştırmaları hem kentin tarihsel gelişiminin ortaya çıkarılmasında hem kent ve kentli kimliğinin ortaya çıkmasında hem de kente olan aidiyetin kazandırılması adına son derece önemlidir. Gelin hep beraber yaşadığımız şehrin isminin köklerine inelim ve şehrimizin isminin kaynaklarını bulmaya çalışalım . Alaplı’nın ismi tarihsel süreç içinde pek çok farklı isim ve söyleniş şekillerinde ifade edilmekle beraber Alaplı’nın en eski ismi Grek ve Latin kayıtlarında Cales-Kales olarak yer almaktadır. [1] Cales’in Alaplı Irmağı’nın eski adı olduğu üzerinde durulmaktadır. [2] Alaplı’nın da sınırları içinde yer aldığı Roma İmparatorluğu’nun Asya’daki beş eyaletinden biri olan Bithynia [3] eyalet...
Devamı

ALAPLILI BİR OSMANLI MEMURU: OSMAN REMZİ EFENDİ

  ALAPLILI BİR OSMANLI MEMURU: OSMAN REMZİ EFENDİ Burhan AKBAŞ * Kıymetli okurlarım Osmanlı Arşivi’nde yapmış olduğum çalışmalar sırasında sicill-i ahval defterinde hemşehrimiz Osman Remzi Efendi ile karşılaştım. Osman Remzi Efendi’nin hikayesine geçmeden önce sicill-i ahval defteri üzerinde durmalıyım. Osmanlı Devleti bürokratik bir devlettir. Devletin temel faaliyetleri yazılı olarak kayıt altına alınır. Bu kayıtlar devlet hizmeti gören memurların çalışma hayatını da kapsar. Yani sicill-i ahval defteri bizzat devlet adına memur adına tutulan sicil defterleridir. Günümüzde de memurların sicil dosyası tutulmaktadır. Bu dosyalarda memurun tüm tayinleri, taltif ve cezaları kayıtlıdır. Hemşehrimiz Osman Remzi Efendi için de bu şekilde bir sicil dosyası düzenlenmiştir. Bu dosya üzerinden bizler bugün Osman Remzi Efendi’nin kim olduğunu ve memuriyetteki tüm görevlerini, görev yerleri ile maaşını da öğrenmekteyiz. Osman Remzi Efendi’nin sicill-i ahval defteri Osmanlı Arşivi’nin...
Devamı